"SLANO I LJUTO - DVA VEKA SRPSKOG AFORIZMA • Aleksandar Čotrić • 5. jun 2026. • 19.00

O KNJIZI "SLANO I LJUTO - DVA VEKA SRPSKOG AFORIZMA PRIREĐIVAČA ALEKSANDRA ČOTRIĆA

Reč je o delu kojim su obuhvaćena dva veka srpskog aforizma - od prvog srpskog aforističara Mihaila Maksimovića, rođenog 1745, do najmlađeg Jovana Zafirovića, rođenog 1997. godine. To je prva knjiga koja predstavlja celokupni korpus srpske aforistike od 18. veka do danas i prva antologija ovog žanra u 21. veku. U izboru se nalazi 166 srpskih autora iz Srbije, BiH, Crne Gore, Hrvatske, Austrije, Rumunije, Velike Britanije, Francuske, SAD i Švajcarske. Među zastupljenima su Eustahija Arsić, Sula Radov, Jovan Sterija Popović, Jovan Jovanović Zmaj, Savka Subotić, Ljubomir Nenadović, Natalija Obrenović, Božidar Knežević, Grigor Vitez, Brana Cvetković, Dušan Radović, Vladimir Bulatović Vib, Brana Crnčević, Jovan Hadži-Kostić, Rade Jovanović, Ranko Guzina, Milovan Vitezović, Arsen Dedić, Milovan Ilić Minimaks...

Iz istočne i južne Srbije u knjizi su aforizmi Timošenka Milosavljevića (Niš), Milena Milivojevića (Bor), Marine Aristo Marković (Niš), Nenada Mitića (Leskovac), Slavomira Vasića (Aleksinac), Ljiljane Krstić (Aleksinac), Danila Kocića (Leskovac), Marine Raičević (Bor), Dragana Ognjanovića (Prokuplje)...
Ukupan broj aforizama u knjizi premašuje tri i po hiljade, a brojni aforizmi, koje je priređivač pronašao u časopisima i arhivima iz 19. i početka 20. veka po prvi put se nalaze između korica jedne knjige. Izdavač je „Alma“ iz Beograda.

U opširnom predgovoru Čotrić navodi stilske i tematske osobenosti i istorijat srpske aforistike, ukazujući da je prva knjiga jednog srpskog aforističara objavljena 1792. u Beču, a da je prva knjiga ove forme publikovana u Srbiji 1897. godine. Piše i o časopisima koji su negovali ovu književnu vrstu, kao i o festivalima humora i satire. U knjizi se nalaze i mišljenja o srpskom aforizmu istaknutih poznavalaca žanra iz Italije, Nemačke, Rusije, Bugarske, Severne Makedonije, Rumunije i Slovačke.

O PRIREĐIVAČU

Aleksandar Čotrić rođen je 25. septembra 1966. u Loznici, u Srbiji. Od 1984. godine objavljuje aforizme, priče i pesme za decu u novinama i časopisima.Objavio je knjige aforizama „Daćemo mi vama demokratiju”, „Peta kolona”, „Nedozvoljene misli”, „Kratki rezovi”, „Gola istina”, „Pomeranje pameti”, „Teške misli”, „Misli u pokretu” i „Iz dna duše” (satirični aforizmi); „Igranje glavom”, „Sve je u igri”, „Igra reči” i „Oštro i na prvu loptu”(aforizmi o sportu); „Svojeglava knjiga”, „Dečja posla”, „O ljubavi s ljubavlju”, „Knjiga protiv briga”, „Svet smeha” i „Otkačena škola” (aforizmi za decu); „Dobre vibracije”, „Ljubav na rečima” i „Senka ljubavi” (aforizmi o ženama i muškarcima); knjige satiričnih priča „Obeležene priče”, „Priče pred buđenje”, „Pričinjavanje”, „Druge priče”, „Dosta priče” i knjigu kratkih priča za decu „Ozbiljno smešna knjiga”. Aforizmi za decu Aleksandra Čotrića uvršteni su u čitanke koje se koriste u osnovnim školama u Srbiji. Knjige Čotrićevih aforizama ili priča publikovane su u Rumuniji, Severnoj Makedoniji, Sloveniji, Poljskoj, Mađarskoj, Bugarskoj i Albaniji. Priredio je Antologiju srpskog aforizma za decu „Razdeljak”, Zbornik aforizama o sportu „Dribling duha”, Antologiju savremenog stvaralaštva za decu srpskih pisaca u rasejanju, Zbornik srpskog humora i satire u regionu i dijaspori „Smeh nije greh” i antologiju "Slano i ljuto" - dva veka srpskog aforizma.

Preveo je i priredio knjigu izabranih aforizama slovenačkog pisca Žarka Petana „Istorija budućnosti”, Antologiju savremenog ruskog aforizma „Veliko u malom”, knjigu izabranih aforizama ruskog pisca Arkadija Davidoviča „Arkade duha”, Antologiju bugarskog aforizma „Trn i ruža”, Antologiju poljskog aforizma „Poljski put”, Antologiju rumunskog aforizma „Med i otrov”, Antologiju češkog aforizma „Knedla u grlu”, knjigu izabranih aforizama ruskog pisca Konstantina Melihana „Modrica na papiru”, Antologiju slovačkog aforizma „Munje i gromovi”, Antologiju ukrajinskog aforizma „Smeh naroda”, Zbornik pitanja i odgovora Radio Jerevana „’Zaporožac’ na vrhu Ararata”, knjigu aforizama slovačkog pisca Ondreja Kalamara „K. O. od O. K.”, Antologiju beloruskog aforizma „Belo na crno”, Antologiju jermenskog aforizma „Bliska daljina”, knjigu izabranih aforizama ruskog pisca Aleksandra Minčenkova „Izmučene misli”, knjigu izabranih aforizama bugarskog pisca Valentina Dimitrova „Defakto”, Antologiju nemačkog aforizma „Kišobran mudrih”, Panoramu savremenog aforizma u Evropi „Bauk aforizma kruži Evropom”, Antologiju francuskog aforizma „Trijum duha” i Antologiju španskog aforizma "Vetar i vatra". Zastupljen je u antologijama koje su objavljene u SAD, Rusiji, Nemačkoj, Španiji, Italiji, Austriji, Bugarskoj, Severnoj Makedoniji, Poljskoj, Sloveniji, Švedskoj, Crnoj Gori i drugim državama.

Aleksandar Čotrić dobitnik je, između ostalog, i priznanja: „Excellence Award” na Međunarodnom festivalu satire „Zlatna jabuka” u Bistrici, u Rumuniji, „Aleko” u Bugarskoj, „Tipar” u Crnoj Gori, Plaketa Međunarodnog festivala karikature, humora i satire „Laloški šešir” u Temišvaru, „Zlatna kaciga”, „Radoje Domanović”, „Braća Ormai”, „Vladimir Bulatović Vib”, „Jovan Hadži-Kostić”, „Dragiša Kašiković”, „Stevan Sremac”, „Đorđe Fišer”, „Rade Jovanović”, „Mihailo Ćupović”, Internacionalne akademije „Ivo Andrić”, „Zlatna značka”, „Zlatni beočug”, „Vitezovo proleće”, „Velika gramata” Društva književnika Kosova i Metohije, „Velemajstor satire”, „Teodor Pavlović”, „Ana Frank” i „Dositejevo pero” (nagrada učenika beogradskih škola). Laureat je i književnih priznanja u Italiji, Severnoj Makedoniji, BiH i Libanu. Priče i aforizmi Aleksandra Čotrića prevođeni su na engleski, poljski, nemački, francuski, slovenački, mađarski, rumunski, španski, makedonski, ruski, beloruski, albanski, slovački, češki, švedski, grčki, bugarski, rusinski, italijanski, portugalski, jermenski, katalonski, baskijski, turski, svahili i arapski jezik. Čotrić je član Udruženja književnika Srbije, Beogradskog aforističarskog kruga i Moskovskog kluba aforistike. Počasni je član Društva književnika Kosova i Metohije i Unije aforističara Rumunije. Živi i stvara u Pančevu.